• Font size:
  • Decrease
  • Reset
  • Increase

Trao, phong, truyền?

 Khi kết thúc khoá huấn luyện ở các đại chủng viện, thường có những đợt truyền chức phó tế và linh mục. Nghi thức truyền chức thánh thường được cử hành trong thánh lễ, nên lễ ấy được gọi là thánh lễ truyền chức. Đề cập đến các thánh lễ này, chúng ta thấy có nhiều cách nói khác nhau: Lễ truyền chức, lễ phong chức, lễ trao thừa tác vụ. Vậy giữa ba động từ: truyền, phong và trao, từ nào phù hợp hơn?

Chúng tôi tìm thấy những thông tin này: “Thánh lễ phong chức linh mục tại giáo phận Phan Thiết ngày 25-4-2013”[1]; “Nghi thức trao thừa tác vụ linh mục” trong bài “Chút gì đọng lại sau ngày lễ trao tác vụ phó tế và linh mục”[2]; “Thánh lễ trao thừa tác vụ linh mục” trong bài “Thánh lễ phong chức phó tế và linh mục tại Dòng Tên Việt Nam”[3]; Ngày 23-2-2013 “Thánh lễ trao thừa tác vụ phó tế cho 14 tu sĩ Dòng Đa Minh và 5 tu sĩ Tu hội Truyền giáo Thánh Vinh Sơn”[4]...

Cách nay 9 năm, đã có một cuộc bút chiến trên các trang mạng khởi đi từ bài viết của tác giả Võ Lý có tựa đề là “Hội chứng quyền lực”[5], sau đó mở ra một cuộc tranh luận xoay quanh chủ đề “Tại sao gọi các linh mục là cha? ”[6]. Trong cuộc bút chiến ấy, có một số bài viết đề cập đến vấn đề “Chức linh mục là chức thánh hay thừa tác vụ? ”. Hai thuật từ “chức” (ordo) và “thừa tác vụ” (ministerium) đã được linh mục PX. Ngô Tôn Huấn và Mat. Nguyễn Khắc Hy giải thích cặn kẽ[7]. Lm. Cao Phương Kỷ cũng đã nhận xét[8]: “Việc dùng cụm từ ‘Lễ truyền chức (thánh)’ đã dùng trong tiếng Việt và các tiếng khác như Anh, Pháp là đúng với Sách Giáo Lý, số 1538. Tại Việt Nam, 10 năm nay đổi tên là “Lễ trao tác vụ” (ministry), thì xin hỏi: Việc thay đổi đó có được phép của Toà Thánh, của Bộ Phụng Tự không? Và năm nào cho phép đổi để có thể kiểm chứng”.

Vài năm sau, khi trả lời câu hỏi: “Trong Giáo hội có nghi thức nào gọi là trao tác vụ phó tế, linh mục và giám mục không? ” Cha Huấn khẳng định rõ: “Đức Thánh Cha Phaolô VI đã công bố cho áp dụng trong toàn Giáo hội sách Nghi thức mới qua Tông thư ngày 15-8-1972. Sách Nghi thức này đã qui định:

1- Nghi thức trao thừa tác vụ đọc sách và giúp lễ (Institution of readers and acolytes).

2- Nghi thức truyền chức phó tế (Ordination of a deacon).

3- Nghi thức truyền chức linh mục (Ordination of a priest).

4- Nghi thức truyền chức giám mục (Ordination of a bishop).

Như vậy, không có nghi thức nào gọi là ‘Nghi thức trao tác vụ phó tế, hay linh mục’ trong Giáo hội La tinh cả[9].

Trong bài này, chúng tôi không bàn tới vấn đề chức linh mục là chức thánh hay thừa tác vụ nữa, vì tôi đã có một bài viết về chức và thừa tác vụ[10].

Ở đây, chúng tôi chỉ muốn tìm hiểu ý nghĩa của các động từ trao, phongtruyền trong các cách nói liên quan đến bí tích truyền chức thánh mà thôi.

1. Nghĩa của chữ trao, phongtruyền.

1.1. Trao: Tiếng Nôm, có ba chữ: ,