• Font size:
  • Decrease
  • Reset
  • Increase

Giáo Lý Phúc Âm Chúa Nhật XII

CHÚA NHẬT XII QUANH NĂM, NĂM B

Sinh Nhật Thánh Gioan tẩy Giả, lễ trọng

Sách Tiên Tri Isaia 49.1-6; Công Vụ Tồng Đồ 13.22-26

và Phúc Âm Thánh Luca 1.57-66.80

I).Giáo Huấn P.Â.:   

1 2Gioan trong tiếng Do Thái có nghĩa: Thiên Chúa tốt lành!

Gioan được sinh ra theo chương trình tốt lành của Thiên Chúa. Gioan sinh ra để làm chứng cho mọi người về lòng tốt của Thiên Chúa.

Lòng tốt của Thiên chúa được thể hiện qua việc ban tặng Con Một Mình làm đấng cứu độ muôn dân. Đây là chương trình yêu thương tiền định.

Gioan được sinh ra và được hướng về ơn gọi minh chứng lòng tốt của Thiên chúa qua Chúa Giêsu, Con Thiên chúa làm người.

II).Vấn nạn P.Â.    

Họ Tên của người Do Thái.

Theo cách hiểu và xử dụng thông thường, tên gọi và tên họ của nhân gian thì:

Người ta có ít là hai tên: Tên Họ, tức tên của dòng họ mình thí dụ Trần, Lê hay Nguyễn nơi người Việt Nam. Còn tên gọi là tên Cha Mẹ đặt cho con mình thí dụ Bình, Bằng hay Liên, Oanh… Ngoài ra còn có thêm tên đệm hay tên lót thí dụ: Đình – Xuân hay Thị. Cũng có nhiều người được đặt tên kép thí dụ: Hồng Hạnh hay Hồng Ân… Tuy nhiên cách đặt tên và dùng tên giữa các dân tộc không giống nhau. Thí dụ ở Bắc Mỹ hay xử dụng tên họ: Tổng thống Clinton, tổng thống Obama…Ở Việt Nam và Á Châu thì xử dụng tên gọi như thủ tướng Dũng hay chủ tịch Triết…

Có một số dân tộc không xử dụng tên Họ hay không có tên họ. Thí dụ tên gọi đầy đủ của những người dân Iceland, Tây Tạng và người dân trên đảo Java thông thường không có họ, những người nổi tiếng không có họ có thể kể đến là SuhartoSukarno

Người Do Thái không có xử dụng tên Họ. Xin mời đọc Gia Phả của Chúa Giêsu trong Phúc Âm Matthêô “Đây là gia phả Đức Giê-su Ki-tô, con cháu vua Đa-vít, con cháu tổ phụ Áp-ra-ham. Ông Áp-ra-ham sinh I-xa-ác ; I-xa-ác sinh Gia-cóp ; Gia-cóp sinh Giu-đa và các anh em ông này ; Giu-đa ăn ở với Ta-ma sinh Pe-rét và De-rác ; Pe-rét sinh Khét-xơ-ron ; Khét-xơ-ron sinh A-ram ; A-ram sinh Am-mi-na-đáp ; Am-mi-na-đáp sinh Nác-son ; Nác-son sinh Xan-môn ; Xan-môn lấy Ra-kháp sinh Bô-át ; Bô-át lấy Rút sinh Ô-vết ; Ô-vết sinh Gie-sê ; ông Gie-sê sinh Đa-vít. Vua Đa-vít lấy vợ ông U-ri-gia sinh Sa-lô-môn ; Sa-lô-môn sinh Rơ-kháp-am ; Rơ-kháp-am sinh A-vi-gia ; A-vi-gia sinh A-xa ; A-xa sinh Giơ-hô-sa-phát ; Giơ-hô-sa-phát sinh Giô-ram ; Giô-ram sinh Út-di-gia ; Út-di-gia sinh Gio-tham ; Gio-tham sinh A-khát ; A-khát sinh Khít-ki-gia ; Khít-ki-gia sinh Mơ-na-se ; Mơ-na-se sinh A-môn ; A-môn sinh Giô-si-gia ; Giô-si-gia sinh Giơ-khon-gia và các anh em vua này ; kế đó là thời lưu đày ở Ba-by-lon.

 Sau thời lưu đày ở Ba-by-lon, Giơ-khon-gia sinh San-ti-ên ; San-ti-ên sinh Dơ-rúp-ba-ven ; Dơ-rúp-ba-ven sinh A-vi-hút ; A-vi-hút sinh En-gia-kim ; En-gia-kim sinh A-do ; A-do sinh Xa-đốc ; Xa-đốc sinh A-khin ; A-khin sinh Ê-li-hút ; Ê-li-hút sinh E-la-da ; E-la-da sinh Mát-than ; Mát-than sinh Gia-cóp ; Gia-cóp sinh Giu-se, chồng của bà Ma-ri-a, bà là mẹ Đức Giê-su cũng gọi là Đấng Ki-tô.

Làm sao người Do Thái phân biệt được người nầy với người khác nếu cùng tên như Giuse? Hxử dụng cách ghép tên cha tên mẹ để tạo thành tên người con. Thí dụ Giuse ben Isáac. Có nghĩa: Giuse, con trai của Isáac hay Giuse ben Rachel, Giuse là con trai của bà Rachel. Nếu là con gái thì họ nói: Maria bat Gioakim, maria con gái Gioakim hay Maria bat Anna, Maria con gái bà Annà. BEN giống như VĂN và BAT giống như THỊ trong tiếng Việt.

Bây giờ thì người Do Thái cũng có Họ và tên gọi như những sắc dân khác trên thế giới. Thí dụ, Ông Moshe Dayan là bộ trưổng quốc phòng lừng danh của Do Thái thập niên 1970 hay thù tướng Do Thái hiện nay là Benjamin Netanyahu.

Nên việc đặt tên Gioan cho Gioan Tẩy giả là chuyện ngoại thường, vì trong dòng tộc không ai có tên Gioan. Việc đặt tên con trẻ là Gioan nói lên việc Gioan sinh đã được tiền định từ muôn kiếp trước đúng như bài đọc một trong sách Tiên Tri Iasia “Đức Chúa đã gọi tôi từ khi tôi còn trong lòng mẹ!”

Như vậy có tiền định, tức Chúa đã định trước?

Nếu thế, không còn trách nhiệm hay không có tự do chọn lựa?

“Chạy đâu cho khỏi thiên mệnh!”như người Việt Nam hay nói:

Có một nhà sư trụ trì trong một ngôi chùa. Một hôm nhà sư để ý thấy cái đèn treo giữa chính điện làm như bị mất dầu nhiều quá. Nhà sư nghi ngờ là có kẻ lấy trộm dầu của nhà chùa nên nhà sư bèn rình thử xem sao. Quả đúng như nhà sư nghĩ, giữa khuya có hai người từ trên nóc chùa trổ xuống lấy cắp dầu của chùa. Nhà sư bèn la lên, và hai người kia năn nỉ xin nhà sư tha tội cho họ. Nhà sư hỏi họ là ai? Tại sao lại lấy cắp của nhà chùa? Hai người kia cho nhà sư biết họ là hai vị thần làm sổ sách ở trên thiên đình. Gần đây phải làm sổ sách nhiều quá nên phải làm cả ban đêm mới kịp, và vì làm ban đêm nữa nên thiếu dầu và phải đi lấy trộm của nhà chùa. Nghe nói vậy nhà sư cũng lấy làm lạ, bèn hỏi hai người kia làm sổ sách gì mà nhiều thế? Hai người kia nói nhỏ riêng cho nhà sư biết là họ ghi tên vào sổ những người sẽ phải chết trong công cuộc nổi loạn của Hoàng Sào sau nầy. Nhà sư hỏi có phải Hoàng Sào là đứa chăn trâu trước cổng chùa của nhà sư đó không? Hai người kia trả lời :”Phải.” Nhà sư  hỏi tiếp vậy chớ kẻ nào là kẻ đứng đầu sổ những người sẽ chết trong cuộc nổi loạn đó. Hai người kia buồn rầu trả lời :”Kẻ đó là nhà sư.” Tuy không tin lắm nhưng nhà sư cũng phòng xa, cho nên hôm sau nhà sư tìm Hoàng Sào cho nó đủ thứ đồ ăn rồi dặn nó rằng sau nầy khi nào nó làm loạn thì nó nhớ cho nhà sư hay để nhà sư tìm nơi an toàn ẩn tránh. Hoàng Sào hứa sẽ làm đúng như lời nhà sư dặn bảo. Về sau Hoàng Sào nổi loạn thật, và khi sắp sửa làm lễ tế cờ khởi loạn nó không quên lời dặn của nhà sư. Nó tìm đến nói rõ cho nhà sư hay là ngày mai nó sẽ làm lễ tế cờ nổi loạn chống triều đình. Nhà sư muốn đi tránh xa nhưng lại tiếc cảnh chùa của mình. Nhìn trước sau thấy trước sân chùa có cái bộng cây khá kín đáo, nhà sư bèn chui vào bộng cây trốn đỡ. Khi làm lễ tế cờ Hoàng Sào tuốt gươm ra nhìn quanh quẩn tìm vật gì để chém nhác gươm đầu tiên làm lệnh. Thấy quanh đó chỉ có cái cây to Hoàng Sào bèn thẳng tay bổ một nhác thật mạnh. Cái cây bị đứt ngang và cái đầu của nhà sư cũng bị văng ra lìa khỏi cổ. Nhà sư là người chết đầu tiên trong cuộc nổi loạn của Hoàng Sào đúng như lời tiết lộ trước của hai vị thần ăn cắp dầu của nhà chùa. Trời đã định như vậy rồi thì không chạy đâu cho khỏi.

Câu chuyện trên hoàn toàn khác với thần học Công Giáo dạy về tiền định:

Sự tiền định trong tiếng latinh là Praedestinatio nhấn mạnh đến chương trình muôn thuở của Thiên Chúa là thực hiện kế hoạch yêu thương cứu độ nhân loại. Nên Thiên Chúa sáng tạo vũ trụ và tiền định chương trình yêu thương cứu độ để Con Người thành nghĩa tử của Ngài như trong thư Thánh Phaolô gửi Ephêsô 1.5. Như vậy, tiền định là nói đến chương trình từ muôn thuở của Thiên Chúa chứ không hề nói đến chuyện tiền định cho người nầy xuống hỏa ngục hay người kia lên thiên đàng. Qua chuyện tiền định cho Gioan tẩy giả sinh ra hay đặt tên Gioan là kế hoạch thực hiện tình thương cứu độ, chứ không có nghĩa là buộc Gioan tẩy giả phải sinh ra như thế này thế nọ. Nên con người vẫn có tự do và vẫn có trách nhiệm trong việc đáp ứng hay không đáp ứng chuyện mời gọi tiền định nầy.

Tiền định được Thánh Phaolô đề cập trong thư gửi Rôma 8.29 hay những kiểu nói tương tự trong Phúc Âm Luca 10.20 hay Khải Huyền 13.8. Tuy nhiên, ai cũng nhìn nhận là đễ hiều lầm tiền định hay dễ chối bỏ trách nhiệm tđối với chuyện tiền định của Thiên Chúa. Không, Chúa không tiền định cho ai lên thiên đàng hay xuống hỏa ngục. Chúa chỉ thấy trước là người đó sẽ không có phần thưởng mai sau.. vì đã không theo đường công chính. Thí dụ chúng ta thấy một anh Hai Lúa sáng say, chiều xỉn thì… ai cũng biết là anh sẽ bị bệnh gan. Chúa nào có tiền định cho anh bị bệnh gan, nhưng anh chọn đường đi đến bệnh gan.

III).Thực hành P.Â.:

1). Gioan Tẩy Giả, mẫu gương trung thành với ơn gọi và sứ mạng

Có một linh mục đến phục vụ địa phận từ một nước Phi Châu nghèo. Dân bản xứ không mấy ngưỡng mộ Cha, vì màu da sắc tóc, vì ngôn ngữ… nên Hội Đồng Giáo Xứ yêu cầu Cha giảng ít thôi để phần còn lại cho một người giáo dân thông thạo tiếng Anh đảm trách. Như vậy dân chúng dễ hiểu và có ích lợi hơn cho đời sống đạo.

Cha phản đối mạnh mẽ về chuyện quá đáng nầy: chuyện giáo dân giành giảng trong Thánh Lễ. Cha buồn và đến với tôi để chia sẻ “Dù có bị đổi đi nơi khác hay về nước, tôi cũng không để cho họ giảng!”

Tôi tỏ lòng thán phục Cha “Cha an tâm! Cha rất đúng và Cha rất trung thành bênh vực chức linh mục. Không ai có quyền nói chứ đừng nói là giảng trong thánh lễ trừ thừa tác viên có chức thánh! Tôi ủng hộ Cha tối đa!”

johnbaptist 2Một Gioan tẩy Giả trong nhiệm vụ linh mục: trung thành với nhiệm vụ được giao. Gioan tẫy Giả xuất hiện trong hoang địa rao giảng “hãy sửa đường ngay thẳng…” Rồi làm phép rửa sám hối. Gioan giới thiệu Chúa Giêsu cho người khác “Đây là Chiên Thiên Chúa… Ngài phải lớn lên, còn tôi phải thấp bé lại…Sau cùng Gioan đã nói thật đến độ bị chém đầu.

Trung thành với ơn gọi! Trung thành với sứ mạng! Bao giờ cũng cần. Một tỉ hai trăm triệu người Công Giáo trên thế giới, hỏi xem còn bao nhiêu người trung thành với sứ mạng làm con Chúa? 5000 Giám Mục trên thế giới, hỏi xem đa số hay thiểu số trung thành vời nhiệm vụ? Hơn 400 ngàn linh mục trên thế giới. Hỏi xem có bao nhiêu người dám sống chết cho ơn gọi của mình?

Gioan Tẫy Giả, mẫu gương trung thành với sứ vụ và ơn gọi. Gioan Tẩy Giả thành một vấn nạn cho lòng trung thành của mọi người.

2). Chúa không kêu gọi chúng ta thành nổi tiếng nhưng trung thành. Lời Mẹ Têrêsa thành Calcutta.

Cả thế giới biết Mẹ Têrêsa. Vậy thì Mẹ rất nổi tiếng chứ còn gì.

Tuy nhiên Mẹ không chọn nổi tiếng, nhưng trung thành.

Mẹ trung thành với việc tham dự thánh lễ hàng ngày.

Mẹ trung thành với kinh nguyện hàng ngày.

Mẹ trung thành với công việc bác ái mỗi ngày.

Mẹ trung thành với lối sống khổ hạnh đơn nghèo.

Mẹ trung thành với lý tưởng yêu thương chăm sóc người nghèo.

Mẹ đã được tuyên phong chân ophước.

Nhưng cả thế giới thích gọi “Mẹ!”

Mẹ có nghĩa là thương yêu.

Mẹ có nghĩa là trung thành với ơn gọi làm Mẹ.

Lm. Phêrô Trần thế Tuyên