• Font size:
  • Decrease
  • Reset
  • Increase

PHAOLÔ và một lần thất bại tại Athens - Phần II

PHAOLÔ và một lần thất bại tại Athens - Phần II

Thư Côrinthô số 1

Tóm lược

Với thánh Phaolô, Corinthô là miền đất rất tập trung, từng khiến thánh-nhân đưa vào hoạt động khá nhiều ngày. Côrinthô, còn là tổng-hành-dinh của thánh Phaolô ở Hy Lạp, nơi ông từng lưu lại để sống những tháng ngày dài đằng đẵng, lâu hơn nơi khác. Và cũng ở nơi này, thánh Phaolô đã làm rất nhiều thứ cho bà con trong cộng đoàn. Nơi đây, thánh-nhân đã ghi khá nhiều thư, để rồi sau này hội thánh gộp chung lại chỉ gồm hai thư mục vụ rất nổi cộm. Côrinthô, là thủ phủ địa đầu nổi sóng rất sôi động. Cộng đoàn ở đây, có lối sống loạn luân, mất căn bản đạo đức về mọi mặt, chí ít là mặt tình dục. Người dân ở nơi này, vẫn tự hào về bản chất tư riêng/độc đáo của họ, nên cứ đòi quyền sống tự do ngõ hầu khống chế hết mọi người.

Dân thành Côrinthô đã từng cười khẩy thẳng vào mặt thánh-nhân, khi ông nói nhiều về giá trị của yếu kém lẫn khổ đau cả về mặt chính trị lẫn mục vụ. Tức, những điều tương tự như trạng thái ngu si, dại khờ, mất uy tín. Qua đối thoại với người dân thường sống ở đó, thánh Phaolô lại biết về sự thể cũng rất thực chứng tỏ “yếu kém” chính là tên gọi của trò chơi sự sống rất không đạt. Rằng: cuộc sống bình thường ở đời cũng rất chán. Thứ chán ngán, thấy rõ ở những cãi tranh, giành giựt và lý luận. Và, thánh-nhân dù khởi sự hay kết thúc các tranh cãi đó, ông vẫn như người thua cuộc như từ thuở mới vừa sinh. Sự thể này, khiến thánh-nhân đã nhất quyết ngưng lại, không còn tìm cách trở thành quan thày hoặc đấng bảo trợ cho bất cứ ai đi nữa; nhưng đã biết tặng ban cho dân gian nhiều lợi lộc về linh đạo. Thánh-nhân đã khởi sự cuộc sống giống như họ và trong họ bằng cách tự trút sạch thành hư không, trống rỗng.

Thánh Phaolô lại đã chiến đấu phản chống lại thói quen rất “mất nết” của họ vẫn diễn ra ở Tiệc Thánh. Thánh Phaolô chống đối cả lề lối suy tư về giá trị đạo đức mỗi khi họ ăn các thứ thịt nào đã cúng bái thần linh. Thánh nhân phấn đấu, chống lại lập trường gồm những thắc mắc cứ hỏi rằng: có được phép thiết lập hôn nhân giữa những người cùng huyết tộc, hay không? vv.. Làm như thế, thánh-nhân lại đã để vụt mất đi một số khá đông những người có thái độ tồi tệ như thế. Mất mát này, tệ đến độ ông phải nhượng bộ cả đến cung cách phán đoán rất đúng đắn trong nhiều sự việc, bất chấp cả sự kiện ông được mặc khải/soi sáng từ trên, coi đó như kinh nghiệm mục vụ. Nhưng, ngang qua những người ở đây, thánh Phaolô lại khám phá ra một loại hình yêu thương rất khác biệt, mà ông chưa biết. Tức, loại hình mà thời đó, mọi người vẫn gọi là lòng mến/thân thương rất agapè. Hơn nữa, đó là loại hình mục vụ đích thực được thể-hiện với họ và cho họ.    

Thánh-nhân lại đã viết lên một thể loại ca vịnh dành cho những người có lòng mến/thân thương ở ngay giòng đầu trong thư gửi dân thành Côrinthô đoạn 13; và ông cũng gửi cho các thừa-tác-viên kể trên một thư khác, tức thư thứ hai Côrinthô đặc biệt là đoạn 5. Xem thế thì, cuộc sống đã trở thành tiến trình hoà giải không ngừng nghỉ, giữa những người chưa đạt ước nguyện, như vừa nói. Với Phaolô, là vị thánh từng khám phá ra rằng mình còn phải đi thêm một đoạn đường dài hơn nữa, mới “thành đạt” như dự kiến.

                                                            ----------------------

“Giả như tôi nói được các thứ tiếng của loài người và của thiên thần đi nữa, mà không có được đức mến, thì tôi cũng chẳng khác gì thanh la phèng phèng, chũm choẹ chụp choeng. Giả như tôi được ơn nói tiên tri, và biết hết mọi điều bí nhiệm, mọi lẽ cao siêu, hay có được đức tin mạnh đến độ có thể chuyển núi dời non, mà nếu không có đức mến, thì tôi cũng chẳng là gì cả. Giả như tôi có đem hết gia tài cơ nghiệp mà bố thí hoặc phát chẩn, hay nộp cả thân xác tôi hằng chịu thiêu đốt, mà tôi lại không có được đức mến, thì cũng chẳng ích gì cho tôi. Đức mến luôn nhẫn nhục, hiền hậu, không ghen tương, không vênh vang, tự đắc, không làm điều bất chính, không tìm tư lợi, không nóng giận, không nuôi hận thù, không mừng khi thấy sự gian ác, nhưng vui khi thấy được điều chân thật. Đức mến tha thứ tất cả, tin tưởng tất cả, hy vọng tất cả, chịu đựng tất cả. Đức mến không bao giờ ta để mất được. Ơn nói tiên tri ư? Cũng chỉ là nhất thời. Nói các tiếng lạ chăng? Rồi ra, có ngày cũng sẽ hết. Ơn hiểu biết ư? Cuối cùng rồi cũng chẳng còn.”

(1 Cor 13: 1-8)

Côrinthô

            “Chẳng phải ai cũng có thể đến được với Côrinthô. Ôi chao là, Ô hô! Ô hô!” (Horace)

Qua cuộc sống đầy bức bách như thế, làm sao thánh Phaolô lại có thể thực hiện được nguyên tắc sống theo cung cách phục sinh, được? Theo tôi, đó là tính “nghịch thường” trong toàn cuộc đời của ông. Nói như thế có nghĩa: thánh-nhân đâu đã thành công trong việc cải-hoán toàn-bộ thế giới tận thâm căn. Sống ở đời, nói theo ý nghĩa chỉ về đế quốc do ngoại bang chủ xướng toàn những o ép, bức bách phải nói là: thánh-nhân đã hoàn toàn thất bại, thật thê thảm. Bản thân ông đã sống một cuộc sống yếu kém, ốm đau, nhục nhã, lúng túng đủ mọi điều, hết sầu buồn lại đến khổ đau, mất tiếng đến độ tinh giản xuống tầm mức dám yêu thương cả giới đối lập sừng xỏ nhất của chính mình. Rồi có lúc, ông cũng bị vị hoàng đế khùng điên tên Nêrô ở Rôma ra lệnh hành xác cho đến chết nữa.

Thành thử, vấn đề đặt ra hôm nay, là: chủ nghĩa duy thực tiễn, là nguyên tắc phục sinh/trỗi dậy đã trở thành hiện thực với cuộc sống của thánh Phaolô. Chính tại Côrinthô này, người đọc thư thánh Phaolô, đã nhận rõ được điều đó, cũng rất sáng.

Thư thứ nhất Côrinthô, là thư nói về chuyện xác phàm/thể lý. Về vị thế xã hội, với những bất đồng và bất ổn trong công tác phục vụ của Hội thánh. Và, về diện mạo của tín hữu Đạo Chúa vẫn cứ phải trường mặt ra với công chúng trong môi trường sống, rất ngoại Đạo. Đây là thư mục vụ thấm nhuần cảm xúc thực tiễn hơn mọi thứ.