• Font size:
  • Decrease
  • Reset
  • Increase

Để có một lương tâm tốt

ĐỂ CÓ MỘT LƯƠNG TÂM TỐT

Câu chuyện của tôi - Vào một buổi chiều Chúa Nhật của tháng 8 năm 1997, tôi đang giúp các em thiếu nhi ổn định chỗ ngồi chuẩn bị thánh lễ trong nhà thờ, thì có một giọng nói từ phía sau:

- “Thưa Dì, con đang trên đường về nhà thì bị móc túi sạch trơn rồi. Giờ hai bà cháu không còn tiền đi xe nữa. Dì thương cho con mượn ít tiền về xe, khi về tới nhà, con sẽ gởi trả lại cho Dì. Cháu con từ sáng giờ chưa được ăn gì hết, tội quá Dì ơi!” Giọng người đàn bà nghe rất tội nghiệp.

Tôi quay lại, bà này khoảng 50 tuổi đi cùng với đứa cháu nhỏ, dáng cũng đáng thương. Thoạt đầu tôi có chút phân vân, vì tôi sợ mình bị gạt; vả lại trong người lúc đó không có đồng nào. Nhưng sau đó tôi nghĩ: nếu người ta đã vào tới nhà thờ, mình lại đang mặc áo dòng thế này mà họ mở miệng xin giúp… thì lẽ nào tôi lại không ra tay giúp đỡ. Vả như họ lợi dụng mình là người tu hành mà gạt, mình có mất mát một chút, thì cũng không sao; nhưng lỡ như họ thật sự đang cần mà mình không giúp thì lòng mình sẽ áy náy không yên. Nghĩ vậy nên tôi hỏi bà ta:

-          “Nhà bà ở đâu? Bà cần bao nhiêu để về tới nhà?”

-          “Nhà con xa lắm, ở Đà Lạt lận Dì ơi!” Bà ta trả lời.

-          “Con không có tiền nhiều, chỉ có ít tiền để dành gởi xe khi đi học thôi. Nhưng hiện giờ không có ở đây. Bà đợi con về nhà lấy.”

Trên đường về cộng đoàn, tôi nghĩ bụng: không biết người ta có thật với mình không. Nhưng lòng trắc ẩn lớn hơn sự nghi ngờ và Lời Chúa nói: “Ai xin thì con hãy cho…” (Lc 6, 30) luôn ở bên tai, thôi thúc tôi quyết định giúp bà ấy. Tôi cố gắng tìm trong bóp tất cả chỉ có 60,000 đồng. Trở lại nhà xứ, tôi không ngần ngại đưa hết số tiền gom được cho bà với ý nghĩ: số tiền này chắc chắn sẽ không bao giờ được hoàn lại. Và đúng như vậy, mãi cho tới bây giờ bà ta đã không bao giờ quay lại nữa. Còn tôi thì không bao giờ tiếc nuối hay hối hận vì đã làm điều đó.

Câu chuyện thứ hai - Ngày 15/11/2011, một tên trộm đã đột nhập vào một gia đình tại thị trấn Lower Saxony, thành phố Schawanewede, Đức để trộm cắp tài sản. Mặc dù đã trấn áp được người giữ trẻ của gia đình bằng súng, nhưng sau đó hắn đã bỏ trốn mà chẳng lấy một chút tài sản nào trong nhà. Chỉ vì hắn đã quá xấu hổ khi hai em bé của gia đình này đề nghị hắn hãy lấy hết số tiền mà các em tiết kiệm được và thả chị giữ trẻ ra.

Suy nghĩ - Hai câu chuyện có thật trên đây đã cho chúng ta thấy được hai khía cạnh của lương tâm: một người dù biết việc làm của mình là sai (người đàn bà), nhưng chỉ vì lợi ích riêng tư mà cố tình đạt cho được mục đích, không nghĩ đến sự mất mát bất lợi của người, bất chấp tiếng lương tâm. Còn người kia (anh trộm) đã không làm thế: anh ta cũng có ý xấu là muốn trộm cắp tài sản của người khác. Nhưng lòng tự trọng và tiếng nói trong lương tâm anh mạnh hơn ý muốn đó: anh đã biết xấu hổ trước hành động của hai em bé và suy nghĩ lại. Và quyết định cuối cùng của anh là thà mất đi một mối lợi cá nhân chứ không đánh mất lương tâm và không làm hại người.

Trong xã hội hôm nay, còn có quá nhiều những con người như người đàn bà trong câu chuyện trên, và còn tệ hơn thế nữa, nhiều người đã bán rẻ lương tâm, coi thường nhân tính (gian lận, trộm cướp, phá thai, giết người, loạn luân,…) để cuối cùng đem đến hậu quả khôn lường cho chính mình và người khác. Nhưng “Nhân chi sơ tính bản thiện.” - Nếu như xã hội chúng ta còn nhiều người như tên trộm kia, chỉ cần một chút suy nghĩ theo lương tâm, thì tệ nạn xã hội sẽ giảm bớt đi rất nhiều.

Thiên Chúa đã khắc ghi trong lòng mỗi con người một lề luật, đó chính là lương tâm. Người có lương tâm lành mạnh thì luôn nghe theo lương tâm phán đoán, sẽ hướng về điều thiện. Nhưng là con người thì không ai hoàn hảo, tội lỗi, dục vọng, cùng với những ước muốn không lành mạnh sẽ khiến chúng ta dễ dàng bất tuân luật lương tâm. Để có một lương tâm ngay chính, chúng ta cần được huấn luyện luôn, vì “Giáo dục lương tâm là nhiệm vụ phải theo đuổi suốt đời…” (GLGHCG số 1784). Và chỉ có Lời Chúa là phương thế tốt nhất để hướng dẫn và giúp lương tâm chúng ta hành động đúng theo ý Chúa, vì “Lời Chúa là ngọn đèn soi cho con bước, là ánh sáng chỉ đường con đi.” (Tv. 117).

P.V

MTG Cái Mơn